Klavierquintett op.57
Oliver Schnyder Trio, Julia Fischer, Nils Mönkemeyer
Dmitri Sjostakovitsj, een van de belangrijkste componisten van de 20e eeuw, overleed in augustus 1975 – inmiddels 50 jaar geleden. Zijn werk is onlosmakelijk verbonden met de turbulente geschiedenis van de Sovjet-Unie; een leven gevangen in de spanning tussen innerlijke behoefte aan expressie en externe druk om zich te conformeren, tussen persoonlijke tragedie en publieke verantwoordelijkheid. Weinig componisten begrepen zo goed als hij hoe ze onder politieke druk muzikale statements van diepe ambivalentie en emotionele kracht konden creëren. Kamermuziek nam een bijzondere plaats in zijn oeuvre in: als een toevluchtsoord voor intimiteit, reflectie en artistieke autonomie. De twee pianotrio's en het Pianokwintet Op. 57 zijn exemplarisch voor dit aspect van zijn oeuvre. Pianotrio nr. 1 is een jeugdwerk, geschreven door de componist op slechts 17-jarige leeftijd, nog tijdens zijn studie aan het Conservatorium van Leningrad. Het eendelige stuk kenmerkt zich door laatromantische expressiviteit en getuigt van zijn zoektocht naar een eigen muzikale taal. De invloed van rolmodellen als Rachmaninov en Skrjabin is hier nog steeds voelbaar, maar de signatuur van een eigenzinnig talent is al herkenbaar. Het Pianotrio nr. 2, op. 67, werd gecomponeerd in een tijd van persoonlijke en nationale catastrofes. De Joods-folkloristische finale verwijst niet alleen naar de moord op Oost-Europese Joden, maar symboliseert ook een bitter-ironische commentaar op geweld en dood.
Ter gelegenheid van de 50e sterfdag van Sjostakovitsj op 9 augustus 2025 heeft het Oliver Schnyder Trio de twee pianotrio's en het pianokwintet op. 57 opgenomen, waarbij ze in het laatstgenoemde illustere versterking krijgen van violiste Julia Fischer en altviolist Nils Mönkemeyer.
